Awọn ewe ti o ti gbẹ lori orchid kan: aini tabi omi ti o pọ ju, bawo ni a ṣe le sọ iyatọ naa?

Mo dààmú nígbà àkọ́kọ́ tí mo rí ewé orchid kan tó ń yọ́, tó sì ń pàdánù agbára rẹ̀, nítorí pé èrò ọkàn mi ni láti máa fún un ní omi púpọ̀ sí i, tí mo rò pé òùngbẹ lásán ni igi náà. Lẹ́yìn náà ni mo tó rí i pé ewé tó ti yọ́ lè fi hàn pé omi kò pọ̀ tó àti pé omi pọ̀ jù, èyí tí mo ti rí tí àwọn àgbẹ̀ tuntun mìíràn ń kojú pẹ̀lú.

Ìdí tí ewé tí ó ti rọ̀ fi lè túmọ̀ sí àwọn nǹkan tí ó yàtọ̀ pátápátá.

Àìsí omi àti omi tó pọ̀jù lè ba agbára gbòǹgbò náà láti fa omi àti láti gbé ewé náà dé ibi tó yẹ, èyí tó lè yọrí sí àmì kan náà tí ó fi hàn pé ó ti pàdánù agbára rẹ̀, kódà bí gbòǹgbò náà bá jẹ́ òdìkejì pátápátá nínú gbogbo ìṣẹ̀lẹ̀ náà.

Báwo ni mo ṣe lè ṣe ìwádìí lórí gbòǹgbò náà kí n tó pinnu bóyá ó yẹ kí n máa bu omi díẹ̀ tàbí kí n má fi omi náà bò ó?

Mo máa ń ṣàyẹ̀wò gbòǹgbò náà nípasẹ̀ ìkòkò tí ó hàn gbangba, gẹ́gẹ́ bí a ṣe ṣàlàyé rẹ̀ nínú àpilẹ̀kọ mìíràn, tàbí kí n yọ ìkòkò náà kúrò pátápátá tí ó bá pọndandan, mo ń wá gbòǹgbò tí ó dára tí ó sì le koko, èyí tí yóò fi hàn pé omi kò sí, tàbí gbòǹgbò aláwọ̀ ilẹ̀ àti rírọ̀, èyí tí yóò fi hàn pé omi pọ̀ jù àti pé ó ṣeé ṣe kí ó jẹrà.

Àìní omi, ìdí tó rọrùn jùlọ láti yanjú nígbà tí a bá ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀.

Tí gbòǹgbò náà bá dára, àmọ́ tí ó ti gbẹ fún ìgbà pípẹ́, o lè mú kí omi máa pọ̀ sí i díẹ̀díẹ̀, kí o sì rí i pé ewé náà yóò máa le sí i ní ọjọ́ tó tẹ̀lé e bí ewé náà ṣe ń padà sí omi pẹ̀lú ìtọ́jú tó tọ́.

Omi tó pọ̀ jù pẹ̀lú àwọn gbòǹgbò tó ti bàjẹ́, èyí tó túbọ̀ ń bani nínú jẹ́.

Tí gbòǹgbò náà bá ti di àwọ̀ ilẹ̀ tí ó sì ti rọ̀, ìṣòro náà yóò burú sí i, èyí tí ó nílò ìlànà yíyọ gbòǹgbò tí ó ti bàjẹ́ tí a ti ṣàlàyé rẹ̀ tẹ́lẹ̀ nínú àpilẹ̀kọ mìíràn, nítorí pé dídín omi kù kò yanjú ìbàjẹ́ tí ó ti ṣẹlẹ̀ sí ìṣètò gbòǹgbò tí ó wà tẹ́lẹ̀.

Báwo ni mo ṣe lè ṣe ìyàtọ̀ láàárín àwọn ohun méjì tó lòdì sí ara wọn?

Ewé tí kò ní omi sábà máa ń wọ́ ní gígùn àti ní gígùn, ó máa ń farahàn pé ó ti rọ̀ díẹ̀, nígbà tí ewé tí ó bo omi mọ́lẹ̀, pẹ̀lú àwọn gbòǹgbò tí ó ti bàjẹ́, máa ń pàdánù agbára rẹ̀ láìdáwọ́dúró, nígbà míìrán, àwọ̀ rẹ̀ máa ń ní àwọ̀ pupa ní ìsàlẹ̀.

Ooru líle koko, o ṣee ṣe ki o fa ohun miiran ti mo tun ronu.

Gẹ́gẹ́ bí mo ti ṣe ṣàlàyé nínú àpilẹ̀kọ mìíràn nípa iwọ̀n otútù tó dára jùlọ, ooru tó pọ̀jù lè fa pípadánù omi kíákíá ju bí gbòǹgbò náà ṣe lè tún un ṣe lọ, èyí tó máa mú kí ewé rẹ̀ rọ kódà pẹ̀lú bíbọ́ omi tó tó àti gbòǹgbò tó dára nínú ilẹ̀ náà.

Bawo ni mo ṣe le jẹrisi boya iwọn otutu jẹ okunfa ti iṣoro naa?

Mo máa ń ṣàyẹ̀wò bóyá ìrọ̀ náà bá àkókò ooru àìdára mu, pàápàá jùlọ bí gbòǹgbò náà bá dára tí omi sì ń rọ̀ déédéé, èyí tó ń tọ́ka sí i pé ìwọ̀n otútù ló fà á dípò àìdọ́gba omi tààrà.

Ikoko naa kere ju fun eto gbongbo lọwọlọwọ, idi ti ko han gbangba ṣugbọn o wulo.

Gẹ́gẹ́ bí mo ti ṣe àlàyé rẹ̀ tẹ́lẹ̀ nínú àpilẹ̀kọ mìíràn nípa irú àwọn ìkòkò, àwọn gbòǹgbò tí wọ́n wà nínú àpótí kékeré lè ní ìṣòro láti fa omi tó, kódà pẹ̀lú bíbọ́ omi déédéé, èyí tí ó nílò àtúnṣe sínú ìkòkò tí ó bá ìwọ̀n igi náà mu lọ́wọ́lọ́wọ́ mu.

Báwo ni mo ṣe lè mú kí ewé náà le sí i lẹ́yìn tí mo bá ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀ àti tí mo ti ṣe àtúnṣe ohun tó fà á?

Lẹ́yìn tí mo ti mọ ohun tó ń fa ìṣòro náà, bóyá ó jẹ́ bíbọ́ omi, ìwọ̀n otútù, tàbí ààyè ìkòkò, mo fi sùúrù dúró, nítorí pé ìlera rẹ̀ máa ń gba ọjọ́ tàbí ọ̀sẹ̀ pàápàá, ó sinmi lórí bí àìdọ́gba tó wà ní ìpilẹ̀ṣẹ̀ náà ṣe le tó.

Nígbà tí ewé tí ó ti rọ̀ kò bá tún padà lẹ́yìn tí a bá ṣe àtúnṣe tó yẹ.

Tí ewé náà bá sì tún fi àmì ìdàgbàsókè hàn lẹ́yìn ọ̀sẹ̀ díẹ̀, mo rò pé ó ṣeé ṣe kí ìbàjẹ́ náà ti wà títí láé nínú ewé pàtó yẹn, nígbà náà mo máa fi àfiyèsí mi sí rí i dájú pé ewé tuntun náà, tí ó bá dàgbà lẹ́yìn náà, ní ìlera àti agbára.

Mo ti ṣe àṣìṣe láti máa mu omi jù tẹ́lẹ̀, mo rò pé kò sí omi tó yẹ kí n mu.

Nígbà àkọ́kọ́ tí mo rí ewé tó ti rọ, mo rò pé ó jẹ́ nítorí àìsí omi àti bíbọ́ omi púpọ̀ sí i láìṣàyẹ̀wò gbòǹgbò náà, èyí sì mú kí ìṣòro náà burú sí i nítorí bíbọ́ omi jù—àṣìṣe kan tí ó kọ́ mi láti máa ṣe ìwádìí nígbà gbogbo kí n tó ṣe ohun tí kò yẹ.

Bí mo ṣe ṣe àtúnṣe sí ọ̀nà tí mo gbà ṣe é lẹ́yìn tí mo kẹ́kọ̀ọ́ láti inú àṣìṣe pàtó yẹn.

Nísinsìnyí mo máa ń ṣàyẹ̀wò gbòǹgbò náà kí n tó ṣe ìpinnu nípa bíbọ́ omi tàbí dídínkù, mo sì mọ̀ pé àmì àrùn ojú nìkan, láìsí ìwádìí afikún yìí, kò tó láti mọ ohun tó fa ìṣòro náà dáadáa.

Báwo ni mo ṣe lè fún ẹnìkan tí ó bá béèrè lọ́wọ́ mi nípa àmì àrùn yìí tí ó wọ́pọ̀ tí ó sì ń da rú?

Mo máa ń béèrè lọ́wọ́ ẹni náà láti kọ́kọ́ ṣàyẹ̀wò ipò ìpìlẹ̀ ohun tó fa àrùn náà kí n tó béèrè ìbéèrè mìíràn, nítorí pé ìsọfúnni yẹn nìkan ló máa ń tó láti tètè mọ èyí tó wà nínú àwọn ohun tó fa àrùn náà gan-an.

Gbigbasilẹ gbogbo iṣẹlẹ ewe ti n rọ sinu iwe akọsilẹ idagbasoke mi.

Mo máa ń kọ sínú ìwé àkọsílẹ̀ mi tó ń dàgbà, èyí tí mo ti mẹ́nu kàn tẹ́lẹ̀ nínú àpilẹ̀kọ mìíràn, nígbà tí mo bá kíyè sí ewé tó ti rọ̀, ohun tí mo ṣàwárí nípa ṣíṣe ìwádìí lórí gbòǹgbò àti àtúnṣe tí mo lò—àkọsílẹ̀ kan tó máa ń ràn mí lọ́wọ́ láti gbé ìgbésẹ̀ kíákíá àti pẹ̀lú ìgboyà nígbà tí èyí bá ṣẹlẹ̀.

Àjàkálẹ̀ àrùn tó fara sin, ohun míì tó tún yẹ kí a yọ kúrò nínú rẹ̀.

Gẹ́gẹ́ bí mo ti ṣe àlàyé nínú àwọn àpilẹ̀kọ mìíràn nípa àwọn kokoro mealybugs àti mites, àwọn kòkòrò tí ń jẹ omi ewéko tún lè fa kí ewé máa rọ, kódà pẹ̀lú gbòǹgbò àti bíbọ́ omi dáadáa, nítorí náà mo ń ṣe àyẹ̀wò dáadáa fún àwọn àmì àwọn kòkòrò wọ̀nyí kí n tó yọrí sí pé ó ṣeé ṣe.

Báwo ni mo ṣe lè hùwà padà tí mo bá rí i pé àpapọ̀ àwọn nǹkan ló fà á?

Nígbà míì mo máa ń rí ohun tó ju ẹyọ kan lọ tó ń fa ìṣòro náà ní àkókò kan náà, bíi ooru tó pọ̀ jù pẹ̀lú ohun èlò tó kéré jù, tó ń mú kí n tún àwọn méjèèjì ṣe ní àkókò kan náà dípò kí n máa wo ohun kan ṣoṣo tó ń fa ìṣòro náà, èyí tí kò ní jẹ́ kí n ṣàlàyé ìṣòro náà dáadáa.

Báwo ni mo ṣe le lo àyẹ̀wò ọ̀sọ̀ọ̀sẹ̀ tí a ti ṣe àkíyèsí rẹ̀ tẹ́lẹ̀ láti rí àmì yìí ní ìbẹ̀rẹ̀?

Gẹ́gẹ́ bí mo ti ṣe àlàyé rẹ̀ tẹ́lẹ̀ nínú àpilẹ̀kọ mìíràn nípa ṣíṣe àkójọpọ̀ ìlànà kan, ṣíṣàyẹ̀wò ọ̀gbìn kọ̀ọ̀kan déédéé ń ran lọ́wọ́ láti kíyèsí pé ewé kò ní lágbára ní ìbẹ̀rẹ̀, kí ìṣòro náà tó tẹ̀síwájú, èyí sì ń mú kí àyẹ̀wò àti àtúnṣe kíákíá rọrùn ju wíwá ìṣòro náà lẹ́yìn tí ó ti lọ síwájú lọ.

Báwo ni mo ṣe lè fi àwòrán ewé wéra ní àkókò láti jẹ́rìí sí ìpadàbọ̀sípò?

Mo ya àwòrán ewé tí ó ní ìṣòro náà ní kété tí mo bá kíyèsí ìṣòro náà, mo sì tún ṣe èyí ní gbogbo ọjọ́ díẹ̀, mo ń fi ara wéra ní ẹ̀gbẹ́ ara mi láti fi hàn bóyá agbára náà ń padà bọ̀ díẹ̀díẹ̀, ọ̀nà kan tí ó ń mú ọ̀pọ̀lọpọ̀ iyèméjì nípa bóyá àtúnṣe tí a lò ń ṣiṣẹ́ ní tòótọ́ kúrò.

Àwọn ìbéèrè tí wọ́n ti bi mí nípa àwọn ewé tí ó ti rọ̀.

Ṣé ó yẹ kí n máa mu omi pọ̀ sí i nígbà gbogbo tí mo bá rí ewé tó ti rọ̀?
Kò ṣe dandan, nítorí pé àwọn ewé tó ti rọ̀ lè fi hàn pé omi kò pọ̀ tó àti pé omi pọ̀ jù, nítorí náà mo máa ń dámọ̀ràn láti kọ́kọ́ ṣàyẹ̀wò gbòǹgbò ara kí n tó pinnu àtúnṣe tó yẹ kí a ṣe ní irú ọ̀ràn pàtó bẹ́ẹ̀.

Igba melo ni o gba ki ewe ti o ti gbẹ ki o to pada lẹhin atunṣe to dara?
Ó yàtọ̀ díẹ̀ síra ní ìbámu pẹ̀lú ohun tó fà á àti bí ó ṣe le tó, ṣùgbọ́n mo sábà máa ń dúró ní ọ̀sẹ̀ kan sí méjì kí n tó ṣe àyẹ̀wò bóyá àtúnṣe náà ti yanjú ìṣòro náà ní tòótọ́.

Ṣé ó wọ́pọ̀ kí ewé kan ṣoṣo rọ nígbà tí ìyókù ewéko náà bá dà bí ẹni pé ó ní ìlera tó dáa?
Bẹ́ẹ̀ni, nígbà míìrán, ìṣòro náà kàn kan ewé pàtó kan, pàápàá jùlọ tí ó bá jẹ́ èyí tí ó ti pẹ́ jùlọ tàbí tí ó bá jẹ́ pé ìbàjẹ́ kan wà ní agbègbè kan tí ó bá apá yẹn mu, láìsí pé ó ba ìlera gbogbogbòò ti ewéko yòókù jẹ́.

Kíkọ́ láti ṣe ìwádìí lórí ohun tó fa ìṣòro náà kí n tó bẹ̀rẹ̀ sí í hùwà láìronújinlẹ̀ kọ́ mi ní ẹ̀kọ́ pàtàkì nípa sùúrù àti àkíyèsí tó péye, èyí tó fi hàn pé àmì tó hàn gbangba jùlọ kì í sábà fi ojútùú tó hàn gbangba jùlọ hàn nínú ìtọ́jú àwọn ewéko orchids ojoojúmọ́ àti ìyókù àkójọpọ̀ náà.